NL

Ernst: Laag Type code: Generiek (alle merken)

P0491: Secundaire luchtinblazing bank 1: te weinig doorstroming

Bij de koudestarttest kwam te weinig extra lucht bij bank 1 aan; pomp, combiklep of vervuilde kanalen.

In het kort

Ernst: 2/5 – Laag2/5

Ernst: Laag

Betekenis
Secundaire luchtinblazing bank 1: te weinig doorstroming
Systeem
Emissiebeheersing · Aandrijving
Doorrijden?
Ja, voorlopig
Gangbare reparatiekosten
€ 50–€ 1.150
Zelf doen
Gemiddeld

Veel Europese benzinemotoren, zoals de 1.8T en 2.0 FSI/TFSI viercilinders van VW en Audi, zescilinders van BMW en een aantal sportieve boxermotoren, blazen na een koude start een à twee minuten verse lucht in de uitlaatpoorten zodat de katalysator sneller op temperatuur komt. De regeleenheid controleert de doorstroming per bank: via de voorste lambdasonde, die duidelijk arm moet gaan, of bij veel nieuwere VW- en Audi-motoren via een druksensor in de luchtleiding. P0491 betekent dat het effect op bank 1 onder de minimumwaarde bleef. Meestal is de pomp moe of door water beschadigd, gaat de combiklep niet meer open, of zitten de nauwe kanalen naar de cilinderkop vol koolaanslag. Bij een viercilinder is bank 1 de hele motor, dus alles van de pompinlaat tot de uitlaatpoort is verdacht.

Kan ik doorrijden? Doorrijden kan gewoon: het systeem werkt alleen kort na een koude start en daarna loopt de motor normaal. Laat het wel voor de volgende APK repareren en negeer een luid janklende pomp niet, want die kan zekering of relais laten doorbranden.

Zo lees je P0491

Zo lees je P0491P10243914
  1. P Aandrijving
  2. 0 Generiek (SAE/ISO)
  3. 4 Emissiebeheersing
  4. 91 Specifieke storing

Symptomen

  • Motorlampje brandt, meestal opgemerkt na een koude start 's ochtends
  • Geen pompgezoem in de eerste minuut na een koude start, of juist een hard gejank
  • Soms een lichte hapering in de eerste minuut na een koude start
  • Gereedheidsmonitor van de secundaire lucht niet voltooid
  • Verder normaal lopen zodra de motor warm is

Mogelijke oorzaken

Gesorteerd op hoe vaak de oorzaak achter deze code zit (redactionele inschatting).

  1. Secundaire-luchtpomp zwak of vastgelopen, vaak doordat er condens of water in is gekomen 28%
  2. Combiklep op de cilinderkop blijft dicht of is vastgeroest 24%
  3. Koolaanslag vernauwt de luchtkanalen in de cilinderkop of het uitlaatspruitstuk 18%
  4. Vacuümleiding of stuurklep voor de combiklep lekt of is defect 12%
  5. Druksensor secundaire lucht of trage voorste lambdasonde beoordeelt de doorstroming verkeerd 10%
  6. Aanzuigslang of filter van de pomp verstopt of ingezakt 8%

Diagnose stap voor stap

Diagnoseschema: P04911Freeze-frame-omstandigheden bekijken2Secundaire-luchttest met de testerstarten3Opbrengst van de pomp controleren4Combiklep testen5Kanaal naar de cilinderkopcontroleren6Bevestigen met een nieuwe koudestart

  1. Freeze-frame-omstandigheden bekijken

    De doorstroomtest draait alleen na een echte koude start, met koelvloeistof rond de buitentemperatuur. Noteer koelvloeistoftemperatuur en looptijd; staan bij een V-motor of zescilinder in lijn zowel P0491 als P0492, kijk dan eerst naar de onderdelen die beide banken delen.

    Gereedschap: OBD-uitleesapparaat

  2. Secundaire-luchttest met de tester starten

    Bij veel Europese auto's kunt u de test starten via basisinstellingen of servicefuncties; die laat de pomp draaien en meldt in orde of niet in orde. Kijk tijdens de test naar de voorste lambdasonde: die moet binnen enkele seconden duidelijk arm gaan, of de drukwaarde moet merkbaar boven de buitenluchtdruk stijgen.

    Gereedschap: OBD-uitleesapparaat

  3. Opbrengst van de pomp controleren

    Maak de persslang bij de pomp los en stuur de pomp aan. Er moet een krachtige, gelijkmatige luchtstroom komen; weinig lucht, roestkleurig stof of water dat eruit spat wijzen op een versleten pomp. Controleer ook dat er tijdens draaien niet meer dan ongeveer een halve volt verloren gaat tussen accu en pomp.

    Gereedschap: OBD-uitleesapparaat, Multimeter, Schroevendraaier

  4. Combiklep testen

    Met de pomp uit mag de klep in geen enkele richting lucht doorlaten. Zet bij vacuümbediende kleppen ongeveer 0,5 bar onderdruk op de stuuraansluiting: de klep moet opengaan en het vacuüm vasthouden. Roet of vocht aan de pompzijde betekent dat er uitlaatgas is teruggeslagen.

    Gereedschap: Vacuümmeter, Zaklamp

  5. Kanaal naar de cilinderkop controleren

    Demonteer de klep en peil de opening met een buigzame draad of blaas er perslucht door. Een kanaal dat vastzit met harde koolaanslag moet worden schoongemaakt, anders zakt ook een nieuw onderdeel voor de test.

    Gereedschap: Zaklamp, Schroevendraaier

  6. Bevestigen met een nieuwe koude start

    Wis de code en laat de auto enkele uren afkoelen voordat u de test herhaalt of gaat rijden. De monitor heeft een echte koude start nodig; het kan een of twee ochtenden duren voordat hij als voltooid staat.

    Gereedschap: OBD-uitleesapparaat

Waar de onderdelen zitten

Uitlaat: katalysator en lambdasondes (bank 1 / bank 2) – P04911212345
Uitlaat: katalysator en lambdasondes (bank 1 / bank 2)
  1. 1Lambdasonde voor kat
  2. 2Katalysator
  3. 3Lambdasonde na kat
  4. 4Roetfilter
  5. 5Turbo

Reparatie & kosten

ReparatieZelf?Geschatte kosten
Vacuümleiding of stuurklep vervangen Ja € 50–€ 210
Combiklep vervangen Nee € 190–€ 500
Secundaire-luchtpomp vervangen Nee € 420–€ 1.000
Luchtkanalen in cilinderkop of spruitstuk ontkolen Nee € 260–€ 1.150

Globale schatting voor Nederland inclusief onderdelen en arbeid; uurtarieven verschillen per regio. Geen offerte.

Aandachtspunten per merk

Volkswagen

Bij de VW 1.8T en 2.0 FSI/TFSI zit de secundaire-luchtpomp laag voor in het motorcompartiment en is binnengedrongen water een veelvoorkomende oorzaak van uitval. Nieuwere uitvoeringen meten de doorstroming met een druksensor in de combiklep; de basisinstelling-test laat het snelst zien of pomp of klep de boosdoener is.

Audi

Audi-viercilinders en V-motoren gebruiken dezelfde opbouw met pomp en combiklep als VW. Is de pomp vastgelopen, controleer dan ook zekering en relais, want een geblokkeerde pomp kan die meenemen.

BMW

BMW-zescilinders verdelen de motor in cilinders 1–3 (bank 1) en 4–6 (bank 2), dus P0491 en P0492 komen vaak samen voor. Bij motoren als de M54 en N52 zijn dichtgeslibde luchtkanalen in de cilinderkop een bekende oorzaak.

Praktijkdata

Ford 2 Focus, Fusion

Bron: NHTSA Complaints API (open data van de Amerikaanse overheid), geanalyseerd op vermelding van de storingscode. Amerikaanse modellen kunnen afwijken van Europese uitvoeringen.

Gevolgen voor de APK

Afgekeurd

Bij de APK wordt het storingsgeheugen uitgelezen; met P0491 en een brandend motorlampje volgt afkeur. Na het wissen heeft de secundaire-luchtmonitor een echte koude start nodig, dus plan een ochtendstart voor de herkeuring.

Veelgestelde vragen

Waarom verschijnt P0491 alleen 's ochtends?

Het secundaire-luchtsysteem en de zelftest werken alleen na een koude start. Zodra de motor warm is, staat het systeem uit en kan de storing pas weer getest worden als de auto is afgekoeld.

Is het de pomp of de klep?

Stuur de pomp aan met de persslang los. Komt er een krachtige luchtstroom uit, dan is de pomp goed en blokkeert de combiklep of het kanaal erachter. Geen of weinig lucht met een lawaaiige pomp wijst op de pomp.

Mag ik het systeem uitschakelen?

Verwijderen of uitschakelen is voor de openbare weg niet toegestaan en levert bij de APK afkeur op, omdat de monitor nooit voltooid raakt. Alleen reparatie van pomp, klep of kanalen is een legale oplossing.

Wat is het verschil met P0410?

P0410 is een algemene systeemstoring. P0491 is specifieker: het systeem werkte, maar er kwam te weinig lucht bij bank 1 aan, wat eerder wijst op een vernauwing of zwakke pomp dan op een onderbroken stroomkring.

Bronnen